Komornik zajął Ci konto albo pensję w Polsce? Boisz się, że stracisz wszystko? Spokojnie — masz takie same prawa jak Polak. I podobne możliwości obrony.

Krótka odpowiedź: polski komornik może działać wobec obywatela Ukrainy tak samo jak wobec Polaka — może zająć konto, pensję, samochód. Ale są kwoty wolne od zajęcia, są zasady, których musi przestrzegać, i są sposoby, żeby to zatrzymać. Jednym z nich — często skutecznym — jest ogłoszenie upadłości konsumenckiej, która zawiesza egzekucję komorniczą.

📌 Стаття українською – читайте версію UA тут

Czy polski komornik może w ogóle działać wobec Ukraińca?

Tak. Polskie prawo egzekucyjne nie pyta o obywatelstwo. Pyta o dwie rzeczy: czy jest prawomocny wyrok lub nakaz zapłaty, i czy dłużnik ma w Polsce majątek lub dochody.

Zasady egzekucji komorniczej określa Kodeks postępowania cywilnego. Nie ma w nim przepisów, które wykluczałyby cudzoziemców spod egzekucji. Jeśli wziąłeś kredyt w polskim banku albo chwilówkę u polskiego pożyczkodawcy i nie spłacasz — wierzyciel idzie do sądu. Sąd wydaje nakaz zapłaty. Z tym nakazem wierzyciel idzie do komornika. I od tego momentu komornik może działać.

Komornik PL czy UA — kto może egzekwować Ukraińca w Polsce?

To zależy od tego, gdzie powstał dług:

• Dług polski (kredyt w PL, chwilówka, mandat) — egzekwuje go polski komornik.
• Dług ukraiński (kredyt w UA, długi alimentacyjne z Ukrainy) — polski komornik z zasady nie egzekwuje. Ukraiński wierzyciel musiałby przejść skomplikowaną procedurę uznania wyroku w Polsce.

W praktyce większość spraw, z jakimi spotykamy się w kancelarii, dotyczy długów polskich. I właśnie tu polski komornik ma pełne uprawnienia.

Co konkretnie może zająć komornik?

Komornik ma kilka narzędzi egzekucji. Każde z nich może być zastosowane także wobec obywatela Ukrainy mieszkającego w Polsce.

Zajęcie wynagrodzenia z pracy

To najczęstsza forma egzekucji. Komornik wysyła pismo do pracodawcy, a ten ma obowiązek potrącać część pensji i przekazywać ją komornikowi.

Ile może być zajęte? To zależy od formy zatrudnienia:

• Umowa o pracę: potrącenie maksymalnie 50% pensji netto (60% przy alimentach). Kwota wolna to pełna płaca minimalna — w 2026 roku ok. 3 500 zł netto.
• Umowa zlecenie: jeśli to jedyne źródło dochodu, obowiązują podobne ograniczenia jak przy umowie o pracę. Trzeba jednak złożyć wniosek o ich zastosowanie.
• B2B / JDG: komornik może zająć całość przychodów na koncie firmowym.

Zajęcie konta bankowego

Komornik wysyła wezwanie do banku. Bank musi zablokować środki i przekazać je komornikowi. To bywa szok — z dnia na dzień widzisz pustą kartę i zablokowany rachunek.

Kwota wolna od zajęcia z konta to 75% płacy minimalnej miesięcznie. W praktyce nie zawsze jest automatycznie pozostawiana — czasem trzeba interweniować przez prawnika, żeby ją odzyskać.

Zajęcie samochodu i innych ruchomości

Komornik może też zająć:

• samochód zarejestrowany na Ciebie w Polsce,
• rzeczy wartościowe w mieszkaniu (poza minimum egzystencji),
• świadczenia z ZUS (z pewnymi ograniczeniami),
• zwrot podatku z urzędu skarbowego.

Czy komornik może wejść do mieszkania?

Tak, ale na ściśle określonych warunkach — z odpowiednim postanowieniem sądu, w godzinach pracy, nie siłą. W praktyce wizyty komornika w domu są rzadsze. W pierwszej kolejności sięga po konto i pensję, bo to po prostu szybsze i skuteczniejsze.

Czego komornik nie może wziąć?

Polskie prawo chroni dłużnika przed całkowitym pozbawieniem środków do życia. Jest lista rzeczy wyłączonych spod egzekucji.

Kwoty wolne od zajęcia

• Pełna płaca minimalna przy umowie o pracę (2026 rok: ok. 3 500 zł netto)
• Świadczenia rodzinne 800+ — w całości, również dla osób z PESEL UKR
• Świadczenia z pomocy społecznej
• Alimenty otrzymywane na dzieci

Przedmioty wyłączone spod egzekucji

• Przedmioty codziennego użytku (ubrania, pościel, sprzęty domowe pierwszej potrzeby)
• Lekarstwa niezbędne do leczenia
• Narzędzia pracy potrzebne do wykonywania zawodu (z ograniczeniami)
• Dokumenty osobiste — paszport, karta pobytu, PESEL UKR

Co warto wiedzieć: komornik nie może zatrzymać Twoich dokumentów. Karta pobytu zostaje u Ciebie. To często powtarzany mit. Więcej w artykule: Czy upadłość konsumencka oznacza utratę karty pobytu?

Co jeśli pracuję „na czarno”?

Krótka odpowiedź: komornik nie zajmie tego, o czym nie wie. Ale to rozwiązanie bardzo krótkoterminowe — i wiąże się z kilkoma realnymi problemami.

Dlaczego praca „na czarno” to słaba strategia?

• Brak składek — nie masz ubezpieczenia zdrowotnego, emerytury, prawa do zasiłków.
• Trudniej udowodnić COMI — bez udokumentowanego zatrudnienia osłabiasz argumentację przy ewentualnym wniosku o upadłość.
• Problemy z kartą pobytu — Urząd do Spraw Cudzoziemców patrzy na legalne źródło dochodu przy przedłużaniu karty.

W dłuższej perspektywie znacznie korzystniejsze jest legalne zatrudnienie i uporządkowanie sytuacji z długami — na przykład przez upadłość konsumencką.

Co się stanie, jeśli wyjadę do Ukrainy?

To częsta pokusa: „wyjadę do Ukrainy i tam mnie nie znajdą”. Niestety, to myślenie krótkowzroczne — i tłumaczę dlaczego.

• Polska egzekucja zatrzyma się — komornik nie sięgnie bezpośrednio do Ukrainy.
• Dług jednak zostaje — nie znika, czeka, a w międzyczasie rośnie o odsetki.
• BIK pamięta przez 10 lat — wpis o niespłaconym długu pozostaje aktywny.
• Po powrocie do Polski komornik wznawia egzekucję.
• Żaden polski bank nie udzieli Ci kredytu — ani teraz, ani po powrocie.

Przykład: Pani Tetiana

Pani Tetiana wzięła w Polsce cztery chwilówki — łącznie 18 tys. zł. Komornik rozpoczął egzekucję z jej pensji. Wyjechała na trzy lata do Ukrainy. Wróciła w 2026 roku — komornik wznowił postępowanie, dodał odsetki za trzy lata. Dług urósł do 26 tys. zł.

Gdyby przed wyjazdem rozważyła wniosek o upadłość, jej sytuacja mogła wyglądać dziś zupełnie inaczej — dług prawdopodobnie zostałby umorzony, a BIK z czasem oczyściłby się z negatywnych wpisów.

Jak można zatrzymać komornika? Trzy realne ścieżki

Są trzy sposoby. Każdy ma inną skuteczność, inny zakres i inny czas trwania.

1. Negocjacje z wierzycielem

Można spróbować dogadać się z bankiem lub firmą pożyczkową — ugoda, rozłożenie na raty, częściowe umorzenie. Sprawdza się to przy jednym lub dwóch wierzycielach. Przy kilku różnych długach negocjacje są zazwyczaj trudniejsze i mniej skuteczne.

2. Skarga na czynności komornika

Jeśli komornik popełnia błędy — zajmuje więcej, niż wolno, narusza kwotę wolną od zajęcia, działa wbrew procedurze — można złożyć skargę do sądu rejonowego. Sama skarga nie zatrzymuje egzekucji, ale może ją skorygować. To rozwiązanie sprawdza się tylko w konkretnych przypadkach naruszenia przepisów.

3. Upadłość konsumencka

Ogłoszenie upadłości konsumenckiej zawiesza postępowanie egzekucyjne. Po uprawomocnieniu się postanowienia o ogłoszeniu upadłości egzekucja zostaje umorzona. Procedurę reguluje ustawa Prawo upadłościowe.

Co się wtedy zmienia:

• komornik przestaje zajmować Twoją pensję,
• konto bankowe wraca pod Twoją kontrolę (poprzez syndyka),
• wstrzymane są pozostałe postępowania egzekucyjne,
• po wykonaniu planu spłaty (zwykle do 36 miesięcy) sąd może umorzyć pozostałe długi.

To rozwiązanie systemowe — porządkuje sytuację w sposób, którego negocjacje i skargi same w sobie nie zapewniają. Czy jest dla Ciebie odpowiednie, zależy od konkretnych okoliczności: liczby wierzycieli, źródła zadłużenia, COMI w Polsce. Pełny poradnik dla Ukraińców: Czy obywatel Ukrainy może ogłosić upadłość konsumencką w Polsce?

Przykład z praktyki: Pan Wasyl z Wrocławia

Pan Wasyl mieszka we Wrocławiu od 2020 roku. Pracuje jako kierowca w firmie transportowej — legalna umowa o pracę, ok. 5 500 zł netto.

W latach 2022-2024 zaciągnął kredyt gotówkowy (28 tys. zł), kartę kredytową (8 tys. zł) i sześć chwilówek (łącznie 22 tys. zł). Razem 58 tys. zł długu.

Od stycznia 2025 komornik zajmował mu pensję — co miesiąc tracił 1 700 zł. Zostawało mu 3 800 zł na utrzymanie rodziny, żony i dwojga dzieci w Polsce.

Co zrobił: w marcu 2025 zgłosił się do kancelarii. Po czterech miesiącach przygotowania dokumentów złożyliśmy wniosek o upadłość. Sąd ogłosił upadłość we wrześniu 2025. Komornik zaprzestał zajmowania pensji. Pan Wasyl płaci do sądu 500 zł miesięcznie w ramach planu spłaty — znacznie mniej, niż wcześniej zajmowane 1 700 zł. We wrześniu 2028, po zakończeniu planu spłaty, pozostałe długi mogą zostać umorzone.

Podsumowanie — co warto zrobić?

Jeśli komornik prowadzi już wobec Ciebie egzekucję, warto rozważyć wszystkie dostępne opcje. Negocjacje z jednym wierzycielem, skarga przy nieprawidłowościach komornika, lub w przypadku wielu długów — upadłość konsumencka. Każda z tych dróg ma swoje miejsce, ale różni się skutkami i czasem realizacji.

Pierwszym krokiem warto zrobić konsultację z radcą prawnym, który oceni Twoją konkretną sytuację — liczbę długów, dochody, COMI w Polsce. Im wcześniej zaczniesz działać, tym lepiej dla Twojej sytuacji finansowej.

Daniel Łupiński

Radca Prawny · WA-10335 · 🏆 Orły Prawa 2025

Specjalizuje się w upadłości konsumenckiej. 15+ lat praktyki, 300+ postępowań sądowych. Ekspert Rzeczpospolitej.

Poznaj autora →